ಗಾರ್ದಭ ಗರಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಿರೀಟದಾಟ


ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದುಕೊಂಡದ್ದು ತೀರ ಅಪರೂಪದ ಕೆಲ ಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಸಲ ಒಂದರೊಳಗೊಂದು ಅಧೀನಗೊಳ್ಳುತ್ತ ಅಧಿಕಾರವನ್ನುಂಡಿವೆ. 2ನೆ ಹೆನ್ರಿ-ಆಚರ್್ಬಿಷಪ್ ಬೆಕೆಟ್, ಬಿಜ್ಜಳ-ಬಸವಣ್ಣ, ಭರತ-ಬಾಹುಬಲಿ ಹೀಗೆ ಅಲ್ಲೊಂದು ಇಲ್ಲೊಂದು ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿಗಳ ನಡುವಿನ ರಾಜಕೀಯ ತಿಕ್ಕಾಟ ಮಿತಿಮೀರುವುದರಿಂದ ವೈರಾಗ್ಯ ಅಥವಾ ಕೊಲೆಯಾಗುವುದರೊಂದಿಗೆ ಬಹುಪಾಲು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿಯು ಯಾವತ್ತಿಗೂ ಗೆಲುವು ಕಾಣುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ನೈತಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನ ತನ್ನಿಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ರೂಪಿಸುವ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ – ರಾಜಕಾರಣವು ನಿಜರ್ೀವವಾಗಿ ಬಿದ್ದುಕೊಂಡಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜನಜೀವನವನ್ನು ಯಾವತ್ತೂ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಎರಡರ ಹಾಕ್ಯಾಟದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯತ್ವಕ್ಕಿಂತ ಒಣಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ದೊಡ್ಡದಾಗುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಧರ್ಮ-ರಾಜಕಾರಣಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಮೂಲದಿಂದಲೇ ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದಾವೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಧರ್ಮಪ್ರಣೀತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು, ರಾಮರಾಜ್ಯ ಕಟ್ಟಬೇಕೆನ್ನುವ ಆದರ್ಶವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡೇ ನಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ. ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ಮನಃಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಟುವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸತ್ಯಶೋಧಕ ಸಮಾಜ ಕಟ್ಟುವ ಹಂಬಲವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ ಜ್ಯೋತಿಬಾಫುಲೆಯವರು ಬಲಿಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚು ಆಶಾಭಾವವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ ಅಂಬೇಡ್ಕರರು ಬೌದ್ಧ ಧಮ್ಮವನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡರು. ಈ ಭಾರತೀಯ ಪುರಾಣಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಆದಶರ್ೀಕರಿಸಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ದೈವತ್ವದ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆರಿಸಿ ನೈತಿಕಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸಿಕೊಂಡು ಬರಲಾಗಿದೆ. ಇದೆ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡು ನಮ್ಮ ನಾಟಕ ಪರಂಪರೆಯೂ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಆಶಯವು ಭಾರತೀಯ ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಇರುವುದರಿಂದ ನಮ್ಮ ನಾಟಕಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ರಾಜಕಾರಣ ಎಂದೂ ವಸ್ತುವಾಗಿ ಒದಗಿಬರಲಿಲ್ಲ. (ನವ್ಯ ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಬಗೆಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನಾಧರಿಸಿದ ನಾಟಕಗಳು ರಚನೆಯಾದವು.) ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ತಿತ್ಯಂತರಗಳಿಗೆ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಕೊಡಲಿಪೆಟ್ಟು ಕೊಡಲಾರಂಭಿಸಿದಾಗ ನಾಟಕ ಕಲೆಯಲ್ಲೂ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಣೆ, ಆಧುನಿಕತೆ, ರಾಜಕೀಯ ವಿಡಂಬಣೆಯ ವಿಷಯವಸ್ತುಗಳು ರಂಗವನ್ನೇರಿದವು. ಸೂರಿಲ್ಲದ ರಂಗಭೂಮಿ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ವಿಡಂಬಿಸುವ ಬೀದಿನಾಟಕಗಳ ಮೂಲಕ ಧರ್ಮ-ರಾಜಕಾರಣಗಳ ಒಳತೋಟಿಯನ್ನು ಕೆಣಕತೊಡಗಿದಾಗ ಜನನಾಯಕರ, ಪಕ್ಷಗಳ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳೂ, ಯೋಜನೆಗಳು, ಹೈಡೆನ್ ಅಜಂಡಾಗಳೂ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ತಲುಪತೊಡಗಿದವು. ಆಗ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಜಾಗೃತವಾಗತೊಡಗಿದರು. ದೇಶದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪಲ್ಲಟಗಳಾಗತೊಡಗಿದವು. ರಾಜಕೀಯ ಆಶಯಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಆಗಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ಧೇಶದಿಂದ ಇಪ್ಟಾ, ಜನನಾಟ್ಯಮಂಚ, ಸಮುದಾಯ ಮುಂತಾದ ಸಂಘಟಣೆಗಳು ರಂಗಭೂಮಿಯನ್ನು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ನಡುವೆ ತಂದವು. ಕತ್ತೆಪುರಾಣ ನಾಟಕವು ಈ ದೇಶದ ಸೂರಿಲ್ಲದ ರಂಗಭೂಮಿಯ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ, ತಾತ್ವಿಕ ನಿಲುವುಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ಜನನಾಟ್ಯಮಂಚ್ ಸಂಘಟಣೆಯ ಕ್ರೂಢಿಕೃತ ರಚನೆಯ ನಾಟಕವಾಗಿದೆ. ‘ನಮ್ಮ ಚಿಂತನೆಗಳ ಸಾಯಗೊಡುವುದಿಲ್ಲ ನಾವು ನಮ್ಮ ಮಂಥನಗಳ ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ ನಾವು’ ಎನ್ನುವ ಮೂಲಕ ಕನೆಗೊಳ್ಳುವ ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟದ ಮನೋಭಾವ ಮತ್ತೆ ಜನರ ನಡುವೆ ಹೋಗಬಹುದಾದ್ದೆ ಆಗಿದೆ. ಬಹುಪಾಲು ನಾಟಕದ ವಸ್ತುಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯ, ಆಥರ್ಿಕ ಸ್ತಿತ್ಯಂತರಗಳ ನಂತರ ಬಹಳಕಾಲ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಕತ್ತೆಪುರಾಣ ನಾಟಕದ ವಸ್ತುವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಜೀವವಿರೋಧಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ, ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಿಮರ್ಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಕಿರೀಟದ ಸೈಜಿಗೆ ತಲೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಂಬಲಿಸುವ ರಾಜನ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆ, ಗೋಲ್ಗುರೂಜಿಯ ಸಲಹೆ ಸೂಚನೆಗಳು ಇವತ್ತಿನ ರಾಜಕೀಯ ನಡೆಗೆ ಕನ್ನಡಿಯಂತಿವೆ. ನಗಬಾರದೆಂಬ ಕಟ್ಟಪ್ಪಣೆ, ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಪ್ರಚಾರಪ್ರಿಯ ವ್ಯಾಮೋಹ, ಶಿಸ್ತಿನ ಸಿಪಾಯಿಗಳು. ರಾಜನ ಸುತ್ತಲಿರುವ ಹೊಗಳುಭಟ್ಟಂಗಿಗಳ ಚುರುಕು ಮಾತುಗಳು ವಸ್ತುವನ್ನು ಯಾವತ್ತಕಾಲಕ್ಕೂ ಸಲ್ಲುವಂತೆ ಕಟೆದುನಿಲ್ಲಿಸಿವೆ. ಮುದುಕ ಮತ್ತು ಕತ್ತೆ ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿನ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು.. ಕಳ್ಳಿಬಳ್ಳಿಯಂತ ಸಂಬಂಧದ ಸಾಂಕೇತಿಕತೆ. ಕತ್ತೆ ಸ್ವಭಾವತ ಹಠಮಾರಿ. ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಲೋಪದೋಷಗಳನ್ನು ಸರಿಮಾಡುವ ಯಾವ ಇರಾದೆಯೂ ಇಲ್ಲದ ಮುದುಕನಿಗೆ ತುತ್ತಿನಚೀಲಕ್ಕೆ ಆಸರಾಗುವ ಮೂಕಪ್ರಾಣಿ. ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೂ ಈ ಬದುಕಿಗೂ ನಂಟಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಗಧಾಧರನ ಕಿರೀಟಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಸ್ಪಧರ್ಿಯಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಆತನ ತ್ರಿಕರಣಗಳ ಆಶಾವಾದಿ ರಾಜಕೀಯ ನಿಲುವುಗಳಿಂದಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಕಂಪನಿಗೆ ಗೋಮಾಳವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ಕತ್ತೆ ಭಂಡುದೈರ್ಯದ ಮೊಂಡುತನದಿಂದಲೆ ರಾಜನ ಮೆರವಣಿಗೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದಾರಿಗೆ ಅಡ್ಡ ನಿಲ್ಲುವ ಮೂಲಕ ಜಾಗತೀಕರಣ, ಖಾಸಗಿಕರಣ, ಉದಾರೀಕರಣಗಳೆಂಬ ತ್ರಿಕರಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಫೋಜಿಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವೊಡ್ಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಕತ್ತೆ ರಾಷ್ಟ್ರದ ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರ ಚಚರ್ೆಯ ವಸ್ತುವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ರಾಜನಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಾರಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಗಾರ್ದಭ ದಿಗ್ವಿಜಯ ರಾಜನನ್ನು ಕಂಗೆಡಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜನ ಪ್ರಚಾರದ ನಿಜರ್ೀವ ಕಟೌಟ್ಗಳನ್ನು ಕತ್ತೆ ಕೆಡವಿತೆಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅದಕ್ಕೆ ಫಾಸಿ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಟಕದುದ್ದಕ್ಕೂ ತಿಳಿಹಾಸ್ಯದ ಮೂಲಕ ರಾಜಕೀಯ ಧಾಮರ್ಿಕ ನಡೆಗಳು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಹವಣಿಸುವ ದೊಂಬರಾಟವನ್ನು ಒಂದು ಆಟದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ರಂಗಭೂಮಿ ಮನರಂಜನಾ ಆಯಾಮದಿಂದ ದೂರಸರಿದು ಬರೀ ವ್ಯಂಗ್ಯೋಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ವಿಡಂಬನೆಗಳ ಮೂಲಕ ರೂಪಗೊಂಡಿದ್ದಲ್ಲ. ತಾತ್ವಿಕ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಸುಹೊಕ್ಕಾಗಿಸಿ ಕಲೆಗಾಗಿ ಕಲೆಯಲ್ಲ ಬದುಕಿಗಾಗಿ ಕಲೆ ಎಂಬ ಜೀವಪರಧ್ವನಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ವಿಡಂಬಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಲಸಲ್ಪಡುವ ಒಂದೊಂದು ವಸ್ತುಗಳೂ ಕೂಡ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನು ಧ್ವನಿಸುತ್ತವೆ. ಕತ್ತೆಪುರಾಣ ನಾಟಕವೂ ಅಂಥದ್ದೊಂದು ಅಂತಃಶಕ್ತಿಯನ್ನುಳ್ಳ ವಸ್ತುವನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಗಶೀಲವಾಗಿದೆ. – ಮಹಾದೇವ ಹಡಪದ ಸಾಲಾಪೂರ

Advertisements

ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ಎಂಬ ಹಂದಿಯೂ ಬೆದರುಬೊಂಬೆಯ ವೇಷವೂ…


ಕನರ್ಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗೋಮಾಂಸ ನಿಷೇಧ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ-ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳ ಕುರಿತು ಭಾರೀ ಚಚರ್ೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಮಲೆನಾಡಿನ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸನ್ನಭಟ್ಟನೆಂಬ ಆಸಾಮಿ ಮೂರುತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಯಾವ ಶೂದ್ರ-ದಲಿತನೂ ಮಾಂಸಾಹಾರ ಸೇವನೆ ಮಾಡದಂತೆ ದೇವರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಪ್ಪಣೆ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದ. ಮಾಂಸ ತಿನ್ನುವುದಿರಲಿ ಈರುಳ್ಳಿ-ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ತಿಂದರೂ ನಾಗದೇವರು ಶಾಂತವಾಗಲಾರದೆಂದು ಹೆದರಿಸಿದ್ದ. ಭಟ್ಟನನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬೈದುಕೊಳ್ಳುತ್ತ ತಾವು ನಂಬಿರುವ ಆ ಸುಬ್ರಮಣ್ಯಸ್ವಾಮಿ ತಮಗೆ ಒಳ್ಳೆಯದು ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಕೆಂದು ಯಥಾವತ್ ಮೂರುತಿಂಗಳು ವ್ರತಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದವರು ಈ ಮಲೆನಾಡಿನ ಗುಲಾಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯವರು. ಇಂದಿಗೂ ದೀಪಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಲ್ಲಾಳಿ ಬಲವೀಂದ್ರನ ಅಂಟಿಗೆ-ಪಂಟಿಗೆ ಹಾಡುಹೇಳುತ್ತ ಮನೆಮನೆ ತಿರುಗಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಹಂಚುವವರೂ ಇವರೇ.. ಬಲಿರಾಜನ ಇತಿಹಾಸ ವಾಮನನ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳು ಬ್ರಹ್ಮಣ ಹೆರಿಗೆಯ ಯಾವ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ಇವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಲಾರವು. ಯಾಕಂದ್ರೆ ತಾವು ಬದುಕುತ್ತಿರುವುದರ ಹಿಂದಿನ ಷಡ್ಯಂತ್ರದ ಕಥಾಸೃಷ್ಟಿಗಳು ಇವರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟಿವೆ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯ ಮನ್ನನೆ ಪಡೆದ ಒಂದು ವರ್ಗ ಈಗ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ ನಾವು ಬದಲಾಗಿದ್ದೇವೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ತನ್ನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು-ಮುಳ್ಳಾಗಿ ಒದಗಿಬರುವ ಪ್ರಗತಿಪರವಾದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಸವರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಬದುಕಿಕೊಳ್ಳಲೆತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಆಚರಣೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯ ನಡಾವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವ ಯಾವ ಅಂಶವೂ ತನ್ನ ಗರ್ವದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಲಾರದು. ಸುಖವುಂಡ ಜೀವಕ್ಕೆ ಪಥ್ಯದ ನೆಪಹೇಳಿದರೆ ಸುಮ್ಮನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.. ಅದು ಬಯಸಿದ್ದನ್ನು ಪಡೆದು ತಿಂದುಂಡು ಕೀವಾಗಿ ದ್ರವಿಸಿ ಇಂಚಿಂಚೆ ಸಾಯುತ್ತದೆ. ಅದು ಸತ್ತಷ್ಟು ಕಸುವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡು ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಮೂಲದ ಬೇರನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ, ಆಥರ್ಿಕವಾಗಿ ಸಶಕ್ತವಾದ ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ಎಂಬ ಹುಲಿ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹಲ್ಲಿಯಾಗಿಯೂ ಹಂದಿಯಾಗಿಯೂ, ಇಲಿಯಾಗಿಯೂ ಬದುಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಸೂಕರ ಜಾತಕ ಕತೆ ಹೀಗಿದೆ… ಸಿಂಹವು ಸರೋವರದ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಆನೆಯನ್ನೋ ಕೋಣವನ್ನೋ ಕೊಂದು, ಹೊಟ್ಟೆತುಂಬಾ ಮಾಂಸ ತಿಂದು ನೀರು ಕುಡಿದು ಮೇಲೆ ಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಸರೋವರದ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಬಲಿಷ್ಠವಾದ ಹಂದಿಯೊಂದು ಮೇಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ನೋಡಿದ ಸಿಂಹ ಇದನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ದಿನ ತಿನ್ನುವುದಾಗಿ ಆಲೊಚಿಸಿತು. ಆದರೆ ಇದು ತನ್ನನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಲಾರದು ಹಾಗಾಗಿ ಇದರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದಂತೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ಮರೆಯಾಗಿ ಹೊರಟಿತು. ಸಿಂಹ ಹೀಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ ಹಂದಿಯು ಇದು ನನಗೆ ಹೆದರಿಕೊಂಡು ಓಡಿಹೋಗುತ್ತಿದೆ… ನಾನು ಈಗಲೇ ಈ ಸಿಂಹದೊಡನೆ ಕಾದಾಡಬೇಕೆಂದು ತೀಮರ್ಾನಿಸಿ ಹೀಗೆ ಗಾಥೆಯನ್ನು ನುಡಿಯುತ್ತದೆ. ಚತುಪ್ಪದೋ ಅಹಂ ಸಮ್ಮ|ತ್ವಂಪಿಸಮ್ಮ ಚತುಪ್ಪದೇ ಏಹಿ ಸೀಹ! ನಿವತಸ್ತು ಕಿಂತು ಭೀತೋ ಪಲಾಯಿಸಿ (ಗೆಳೆಯಾ ನಾನೂ ನಾಲ್ಕು ಕಾಲಿನವ ನೀನು ನಾಲ್ಕು ಕಾಲಿನವ.. ಬಾ ಎದರು ನಿಲ್ಲು ಸಿಂಹ ಯಾಕೆ ಹೆದರಿ ಓಡುವಿ) ಸಿಂಹವು ಹಂದಿಯ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ- ‘ಗೆಳೆಯಾ ಈಗ ನನಗೆ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿದೆ. ಇಂದು ಯುದ್ಧ ಬೇಡ ಇಂದಿಗೆ ಏಳನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಯುದ್ಧವಾಗುವುದು’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಹೊರಟಿತು. ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಹಂದಿಯೂ ತಾನು ಸಿಂಹದೊಡನೆ ಯುದ್ಧಮಾಡುವುದಾಗಿ ತನ್ನ ಬಂಧುಬಳಗದವರ ಮುಂದೆಲ್ಲ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು.ಹಂದಿಯ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದರಿಂದ ಅವು ಈ ಹಂದಿಯ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಬೆದರಿದವು. ನೀನು ನಮ್ಮನ್ನು ಸರ್ವನಾಶ ಮಾಡುತ್ತೀಯಾ ನಿನು ಸಾಯುತ್ತಿಯಾ ಎಂದು ಹೇಳಿದವು. ಅಲ್ಲಿಯತನಕ ಜಂಬಕೊಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಹಂದಿ ಈಗ ತಣ್ಣಗಾಯ್ತು. ಉಳಿದ ಹಂದಿಗಳು ಉಪಾಯ ಹೇಳಿದವು… ಗೆಳೆಯಾ ತಪಸ್ವಿಗಳು ಮಲಮೂತ್ರ ಮಾಡುವಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಏಳುದಿನಗಳವರೆಗೆ ಶರೀರಕ್ಕೆ ಆ ಹೊಲಸನ್ನು ಲೇಪಿಸಿಕೊಂಡು ಒಣಗಿಸಿಕೊ. ಏಲನೇ ದಿನ ಮಂಜಿನ ಹನಿಗಳಿಂದ ನಿನ್ನ ಮೈ ಒದ್ದೆಮಾಡಿಕೊ. ಸಿಂಹದ ಎದುರು ಬರುವ ಮುನ್ನ ಗಾಳಿ ಬೀಸುವ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡು ಆ ಕಡೆ ನಿಂತುಕೋ.. ಸಿಂಹವು ಸ್ವಚ್ಛತೆಯನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು ನಿನ್ನ ಶರೀರದ ಕೊಳಕನ್ನು ಮೂಸಿ ಹೇಸಿಕೊಂಡು ನಿನ್ನನ್ನೆ ವಿಜಯಿಯನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ. ಗೆಳೆಯರು ಹೇಳಿದ ಉಪಾಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದ ಹಂದಿಯು ಏಳನೇ ದಿನ ಸಿಂಹಕ್ಕೆದುರಾಗಿ ಬಂದು ನಿಂತಿತು. ಹಂದಿಯ ಮೈಯಿಂದ ದುವರ್ಾಸನೆ ಬರುವುದನ್ನ ಅರಿತ ಸಿಂಹವು… ನೀನು ಒಳ್ಳೆಯ ಉಪಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಿಯಾ.. ನೀನು ಹೊಲಸನ್ನು ಮೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ನಾನೀಗಲೇ ನಿನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಂದು ಮುಗಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ನೀನು ಅಪವಿತ್ರ ಹೊಲಸು ರೋಮದವನು ನಿನಗೆ ಯುದ್ಧಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆ ಇದ್ದರೆ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ವಿಜಯಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅಸುಚಿ ಪೂತಿಲೋಮೋಸಿ ದುಗ್ಗಂಧೀ ವಾಸಿ ಸೂಕರ ಸತೆ ಯು ಜ್ಝಿತುಕಾಮೋಸಿ ಜಯಂ ಸಮ್ಮ ದರಾಮಿ ತ ಎಂದು ಗಾಥೆ ನುಡಿಯಿತು. ಈ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ಎಂಬ ಠಕ್ಕರಕ್ಕಸನು ಯಾರೆಂಬುದನ್ನು ಬೇಗ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಹೌದು ಅದು ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಾವ ಅವತಾರವನ್ನೂ ಹಾಕುತ್ತದೆ. ಜ್ಯೋತಿಬಾರವರು ಈ ಬಲುಜಾಗರೂಕ ನಡೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. **** **** **** **** ಜಂಬೂದ್ವಿಪದ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯಂತ ಒಂದು ಅನಿಷ್ಟತೆ ಅಸಂಖ್ಯಾತರನ್ನು ಶೋಷಿಸಿರುವ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಈ ಪುಸ್ತಕ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದೆ. ಸಿಪಾಯಿದಂಗೆಯ ನಂತರವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜನಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾಣತೊಡಗಿದವು. ಸಮಾಜಸುಧಾರಕರು ಆ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಯರ್ೋನ್ಮುಖರಾದಂತೆ ಭವ್ಯವೆಂದು ನಂಬಿದ್ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿನ ಲೊಪಗಳು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಕಾಣಿಸತೊಡಗಿದವು. ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಪಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಂದ ಹಿಂದೂ ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ತನ್ನಲ್ಲಿ ಕೊಂಚ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳತೊಡಗಿತು. ಆ ಎಲ್ಲ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯನ್ನ ಸಾಕಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಂಬಲವಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿನ ಖಾಸಗಿಕರಣದ ಮುಖವಾಡದಲ್ಲಿಯೂ ಅದೆ ಮಾದರಿಯ ಬದಲಾವಣೆಯ ಹಪಹಪಿ ಇರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಪುರೊಹಿತಶಾಹಿಯ ತಲೆಗೆ ಗುಂಡಿಟ್ಟು ಹೊಡೆಯಲು ಗುರಿ ಇಡಲಾಗದಷ್ಟು ಕಲಸುಮೇಲೊಗರ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಮಾಯದ ಬೆದರುಬೊಂಬೆಯೊಂದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತ ಇದು ನೋಡಿ ಈಗ ಜೀವಕಳೆದುಕೊಂಡು ನರಸತ್ತಿದೆ ಈ ಇದರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯವನ್ನು ದೂರುವುದು ಎಷ್ಟು ಸರಿ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವವರು ಅಂತಜರ್ಾತಿ ವಿವಾಹದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡಲಾರರು. ಖಾಸಗಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಮೀಸಲಾತಿ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪುರೋಹಿತ ಪಾಮರರು ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವ ಹಜಾರಿಕಾ ಮಾದರಿಯ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರೊಬ್ಬರನ್ನೂ ಬೆರಳು ಮಾಡಿ ತೋರಿಸದಂತೆ ಎಚ್ಚರವಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ದಂತಕತೆ ಎಂದು ನೋಡುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಐತಿಹ್ಯವಾಗಿಯೂ.. ಇತಿಹಾಸ ಬೊಗಳೆಯಾಗಿಯೂ.. ಪುರಾಣಪುಣ್ಯಕತೆಗಳ ಮೂಲಕ ಶೋಷಣೆಯ ಬೀಜಾಂಕುರವಾಗಿರುವುದನ್ನು ನಾಡದೇಸಾಯಿ ಕುಲಕಣರ್ಿಗಳವರೆಗೆ ತಂದು ನಿಲ್ಲಿಸಿರುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಆಯಾಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ದಿರಿಸಿನ ವೇಷ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವ ಗೋಸುಂಬೆತನವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ದೋಂಡಿಬಾನೊಡನೆ ಸಂವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜ್ಯೋತಿಬಾ ಭಾರತದ ಆಂತರಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ, ಸಾತ್ವಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅರಿವಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದವರು. ಅವರ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಎದುರಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರಿರಲಿಲ್ಲ ನಮ್ಮದೆ ದೇಶದ ಪುರೋಹಿತವರ್ಗವಿತ್ತು. ಅವರು ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವ ಅಸಂಖ್ಯ ಗಣಗಳ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಸೊಕ್ಕಿನ ಜೀವನಕ್ರಮವಿತ್ತು. ಅಲಂಕಾರಿಕವಾದ ವೈಭವೋಪೇತ ಜೀವನಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಮೊದಲು ತೊಡರಾಗಿದ್ದ ಕೆಲವು ಪುರಾಣ ಕತೆಗಳು ಭಾರತದ ಆಂತರ್ಯವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದವು. ಪುರಾಣೇತಿಹಾಸ ಹೀಗಿದೆ ಹೀಗೆ ಬದುಕಬೇಕೆಂಬ ಅಲಿಖಿತ ನಿಯಮಗಳು ಶೂದ್ರ-ಸ್ತ್ರೀ-ದಲಿತರನ್ನು ನಂಬಿಸಿದ್ದವು. ಆ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಳದಲ್ಲಿನ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಆಕಾರ-ಅಳತೆಗಳಿಲ್ಲದ ಬೊಗಳೆ ಕತೆಗಳ ಪೊಳ್ಳು ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೆಷಿಸುತ್ತದೆ.